Uważa się, że pojęcie piękna zależy od epoki i jej kultury, a wewnętrzne, duchowe piękno jest cenniejsze niż fizyczne. Dlaczego więc tak często jesteśmy niezadowoleni ze swojego fizycznego ciała i tak bardzo chcemy być piękni? Dlaczego tak zachwyca nas symetria ciała i dlaczego nieświadomie uważamy ją za atrakcyjną? W poszukiwaniu odpowiedzi sięgnijmy do starożytnej wiedzy i współczesnych odkryć i przekonajmy się, jak naturalne jest nasze dążenie do piękna i symetrii…

Czy symetria jest atrakcyjna?

Kolaż trzech kobiecych portretów.

W internecie można znaleźć wiele zdjęć gwiazd z dwiema połówkami twarzy połączonymi w Photoshopie, co wygląda dość przerażająco. Autorzy tych sztuczek próbują wykazać, że symetria jest brzydka i nienaturalna. Jeśli jednak przyjrzymy się dokładniej oryginalnym zdjęciom, możemy zauważyć, że połówki twarzy są na nich zupełnie różne i nie mają nic wspólnego z prawdziwą symetrią. Natomiast jeśli spojrzymy na naprawdę symetryczną twarz, nie może nas ona nie zachwycić.

Dwa portrety z czerwoną siatką na męskiej twarzy.
Aktor Marcus Schenkenberg (Szwecja) i topmodelka Laetitia Casta (Francja)

Badania naukowe wskazują, że wiele z tego, co spontanicznie budzi w człowieku zachwyt i jest postrzegane jako piękne, wiąże się bezpośrednio z symetrią twarzy i ciała. To właśnie symetrię ludzie na całym świecie nieświadomie utożsamiają z atrakcyjnością. Co więcej, zwykle nazywamy coś pięknym, gdy jest proporcjonalne. Już w szkole Pitagorasa, która łączyła piękno z matematyką, zauważono, że przedmioty, których proporcje odpowiadają złotemu podziałowi, powszechnemu w przyrodzie i w budowie Wszechświata, są postrzegane jako piękniejsze.

Duchowość piękna i symetrii

Kobieta przy rzeźbionych kamiennych kolumnach.

Moraliści pochopnie potępiają dzisiejsze „szaleństwo na punkcie urody” jako „zły wpływ Zachodu”, wywołany przez międzynarodowe koncerny kosmetyczne i szkodliwe media masowe, zapominając, że malarstwo, rzeźba i literatura jednej z najstarszych duchowych kultur świata — Indii — bardzo wymownie wychwalały idealne kobiece kształty i proporcjonalność kobiecej twarzy i ciała. Boginie w starożytnych Indiach przedstawiano jako zmysłowe i piękne, a co najmniej tysiąc lat przed początkiem ery chrześcijańskiej istniała tradycja nagarvadhu: wyboru najpiękniejszej kobiety w mieście. Otrzymanie tego tytułu było wielkim zaszczytem, a piękność była potem czczona przez lud jak bogini. Liczne teksty buddyjskie opisują dialog legendarnej nagarvadhu Amrapali z samym Buddą, który uznał jej nieziemską urodę. Starożytny indyjski lekarz Charaka dokładnie badał symetrię ciała przy diagnozowaniu chorób, a słynny poeta sanskrycki Kalidasa mówił, że „piękno ma przymioty duchowe”.

Co zaskakujące, wszystkie świątynie starożytnych Indii, Egiptu i Grecji, a także niektóre średniowieczne świątynie europejskie, budowano dokładnie według proporcji idealnego ludzkiego ciała. Chodzi o to, że starożytni uważali ludzkie ciało za odbicie doskonałej struktury Wszechświata, a świątynie za miejsce, w którym człowiek mógł przywrócić swoje „ustawienia” do doskonałego uniwersalnego wzorca. Słynny rysunek Leonarda da Vinci „Człowiek witruwiański” opierał się na definicji proporcji ludzkiego ciała opisanej w traktacie starożytnego rzymskiego architekta Witruwiusza. Ten z kolei czerpał wiedzę od starożytnych Greków i Egipcjan. Współczesne badania z zakresu biologii i psychologii ewolucyjnej potwierdziły bezpośredni związek między stopniem symetrii ciała a oceną atrakcyjności. Zaobserwowano, że nawet małe dzieci dłużej patrzą na symetrycznych ludzi. Ale dlaczego ta symetria ciała tak bardzo, choć nieświadomie, nas zachwyca?

Przebiegłe DNA

Kolaż rzeźb, schematów proporcji i zdjęć kobiet.Tekst na archiwalnej ilustracji: Ziemia + Księżyc; 137.5°

Oczywistą odpowiedź możemy znaleźć w „magicznej pułapce” natury, opisanej przez Karola Darwina jako dobór naturalny. Rzeczywiście jest w tym trochę prawdy: w dawnych czasach ludzie musieli jakoś zadbać o to, by mieć zdrowe dzieci, żeby najlepsze geny przechodziły na kolejne pokolenia. Ponieważ testów DNA jeszcze nie wynaleziono, nasi przodkowie polegali na instynkcie: im bardziej symetryczne ciało, tym większe jego szanse na przetrwanie. Rzeczywiście, symetrię uważa się za wskaźnik poziomu zdrowia człowieka: naukowcy udowodnili, że ludzie o symetrycznych ciałach lepiej radzą sobie ze stresem fizycznym i psychicznym, są bardziej odporni na choroby, mają więcej energii i są bardziej płodni. Właśnie dlatego na poziomie nieświadomym atrakcyjność i zdrowie to jedno i to samo. Fizjologicznie atrakcyjność jest wskaźnikiem zdrowia i jakości genetycznej.

Psycholodzy ewolucyjni uważają, że ludzki umysł składa się z tysięcy modułów, z których jeden służy do rozpoznawania „idealnego partnera”. Te moduły przechowują informacje przez stulecia, dlatego człowiek nigdy się nie myli, instynktownie wybierając odpowiedniego partnera: działa tu „doświadczenie poprzednich pokoleń” oparte na „zewie DNA”, które jest „cegiełką” życia, jego „kluczem”, jego „kodem źródłowym”. Ale tu czeka nas niespodzianka: jeśli spojrzymy na przekrój poprzeczny cząsteczki DNA, otrzymamy… dokładną kopię dziesięciobocznej „maski piękna” opartej na złotym podziale, symetrycznej pod każdym względem — uniwersalnej Matrycy piękna!

Kolorowa spirala i trzy wzory geometryczne.
Nić DNA, kwiat, „maska piękna” oparta na złotym podziale i przekrój poprzeczny DNA

Okazuje się, że sama natura „zapisała” symetryczne ludzkie ciało jako wzorzec w pierwotnym „kodzie życia” DNA! Właśnie dlatego od tysięcy lat za ziemski ideał kobiety uważa się kobietę średniego wzrostu, o proporcjach zgodnych ze złotym podziałem, ze stosunkiem obwodu talii do obwodu bioder wynoszącym siedemdziesiąt procent. Od wieków to właśnie tę zdrową kobietę mężczyźni postrzegali jako ideał piękna, zdolny natchnąć bohatera do wielkiego czynu, a muzyka czy poetę do najwznioślejszej twórczości. Spośród wszystkich znanych dziś na Ziemi kobiet ciało słynnej hollywoodzkiej aktorki Scarlett Johansson jest najbliższe ideału: w 96,4% odpowiada złotemu podziałowi. Niewiele ustępują temu ideałowi znana ze swoich krągłości Kim Kardashian, brytyjska modelka Kelly Brook i olśniewająca Meksykanka Salma Hayek.

Czy można osiągnąć symetrię?

Trzy męskie portrety z kolorowymi liniami.
Schwarzenegger, lekkoatleta Usain Bolt (Jamajka), piłkarz Javier Zanetti (Argentyna)

Wszystko to wspaniale, powiesz, ale niewielu z nas rodzi się z symetrycznym ciałem — i będziesz mieć rację. Dziewięćdziesiąt osiem procent populacji Ziemi jest w takim asymetrycznym stanie. Ludzie z asymetrią mają swój urok i też odnoszą sukcesy w życiu, ale jak długo biomaszyna ludzkiego ciała może wytrzymać w takim stanie? Jeśli chodzi o mechanikę, znaczenie symetrii możemy pokazać na małym przykładzie: samochód jest zaprojektowany tak, że jego lewa połowa jest lustrzanym odbiciem prawej. Spróbuj wyobrazić sobie samochód z krzywą ramą: chyba nikt nigdy by go nie kupił. To zupełnie zrozumiałe, bo samochód o asymetrycznym wyglądzie jest znacznie bardziej narażony na awarie niż symetryczny.

W rzeczywistości w asymetrycznym samochodzie niektóre podzespoły będą się zużywać bardziej niż inne. Na przykład ciężar takiego samochodu nie rozłoży się równomiernie na wszystkie opony, więc te bardziej obciążone szybciej się zużyją. Podobne prawo w pełni dotyczy także „kierowcy”. Symetria mięśniowo-szkieletowa jest niezbędnym elementem, jeśli człowiek chce w pełni wykorzystać możliwości swojego ciała. Idealna postawa czyni ludzkie ciało superwydajnym, zdolnym do wykonywania każdej czynności przy najmniejszym wydatku energii. Idealna postawa wyraźnie zmniejsza prawdopodobieństwo, że biomaszyna ludzkiego ciała w jakikolwiek sposób się zepsuje: będzie cierpieć z powodu kontuzji sportowych, problemów zdrowotnych, braku koncentracji, chorób przewlekłych i tak dalej.

Do niedawna medycyna uważała osiągnięcie symetrycznego ciała za niemożliwe, ale nauka nie stoi w miejscu. Kraniodoncja, metoda BOS, Starecta i mewing, które jeszcze niedawno uważano za niekonwencjonalne metody leczenia, pozwalają osiągnąć idealną symetrię ciała przez oddziaływanie na układ zębowy organizmu. „Jedynie” korygując położenie szczęk, metody te pozwalają zbliżyć się do największej możliwej symetrii oraz poprawić zdrowie i jakość życia.

Zdjęcia rentgenowskie, model zębów i zdjęcia zębów ze strzałkami.
Ortodoncja; praca prof. Stefanellego (Włochy), www.osstefanelli.com
Dwa kobiece portrety z kolorowymi liniami pomocniczymi.
Symetria w proporcjach złotego podziału osiągnięta dzięki mewingowi + technikom palcowym w 10 miesięcy (kobieta ma 35 lat)

„Cokolwiek uważa się za piękno, u jego podstaw leżą harmonia i jedność” — powiedział pewien katolicki ksiądz. Starożytni greccy filozofowie postrzegali piękno i symetrię jako zjawisko obiektywne, w swojej istocie ontologiczne, związane z doskonałością Wszechświata i rozumieniem kosmosu jako harmonijnego porządku świata. Wrodzone ludzkie dążenie do piękna i symetrii staje się więc tak zrozumiałe: u jego podstaw leży nasze pragnienie powrotu do naturalnego wzorca zamierzonego przez Wszechświat, tęsknota za pierwotną harmonią i pełnią…

Wysokie kości policzkowe: jak uzyskać je biomechanicznie — tutaj.
_________________